ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ & ΜΑΘΗΣΗ
Γιατί δυσκολεύομαι να ζητήσω βοήθεια όταν τη χρειάζομαι;
Έχεις πολλές υποχρεώσεις αυτή την εβδομάδα. Ένας φίλος θα μπορούσε ίσως να αναλάβει κάτι μικρό, αλλά το μήνυμα μένει άγραφο: «Κι αν τον επιβαρύνω;». Πριν αποφασίσεις να τα κάνεις όλα μόνος, δες τι ακριβώς θέλεις να ζητήσεις.
Μπορεί να δυσκολεύεσαι να ζητήσεις βοήθεια επειδή φοβάσαι την έκθεση, την απόρριψη, ένα μελλοντικό χρέος ή ότι θα γίνεις βάρος. Μπορεί επίσης να μην ξέρεις ακόμη τι να ζητήσεις ή να έχεις απογοητευτεί όταν το έκανες παλιότερα. Δεν υπάρχει μία εξήγηση για όλους. Ξεκίνα ονομάζοντας μία συγκεκριμένη ανάγκη και τον άνθρωπο ή την υπηρεσία που θα μπορούσε πράγματι να ανταποκριθεί.
Τι συμβαίνει ανάμεσα στην ανάγκη και στο αίτημα;
Φαντάσου ότι σκέφτεσαι να πεις «μπορείς να με βοηθήσεις την Πέμπτη;». Ποια φράση εμφανίζεται πριν το στείλεις; «Θα φανώ ανίκανος», «θα μου πει όχι», «θα μου το χρεώνει», «έχει κι εκείνος πολλά», «δεν θα καταλάβει». Αυτές οι σκέψεις δεν είναι ίδιες μεταξύ τους και δεν απαντώνται με την ίδια προτροπή να «τολμήσεις».
Αν κάποιος παλιότερα σε ειρωνεύτηκε ή παραβίασε την εμπιστοσύνη σου, η επιφυλακτικότητά σου έχει ιστορία. Δεν χρειάζεται να του ξαναζητήσεις βοήθεια για να αποδείξεις ότι ανοίγεσαι. Αν απλώς δεν έχεις συνηθίσει να ζητάς, μια μικρή καθημερινή ανάγκη ίσως είναι πιο ασφαλές σημείο εκκίνησης από μια πολύ προσωπική εξομολόγηση.
↑ ΠεριεχόμεναΔώσε σχήμα σε αυτό που χρειάζεσαι
«Χρειάζομαι βοήθεια» μπορεί να σημαίνει πολλά. Θέλεις να σε ακούσει κάποιος για δεκαπέντε λεπτά; Να σε συνοδεύσει σε μια διαδρομή; Να μοιραστεί μια συγκεκριμένη δουλειά; Να σου δώσει μια πληροφορία που γνωρίζει; Ή χρειάζεσαι υπηρεσία με εξειδικευμένη γνώση; Όταν το αίτημα ξεκαθαρίζει μέσα σου, δεν χρειάζεται ο άλλος να μαντέψει τι εννοείς.
Δοκίμασε να συμπληρώσεις: «Χρειάζομαι ____ μέχρι ____ και θα με βοηθούσε αν ____». Αν δεν ξέρεις τι ακριβώς θα βοηθούσε, αυτό μπορεί να είναι το πρώτο ειλικρινές αίτημα: «Μπορείς να με ακούσεις λίγο για να βάλω σε σειρά τι μου συμβαίνει;». Αν η πραγματική ανάγκη είναι συντροφιά, το άρθρο «Νιώθω μόνος, τι να κάνω;» εστιάζει σε εκείνη τη μορφή σύνδεσης.
↑ ΠεριεχόμεναΔεν μπορεί κάθε άνθρωπος να προσφέρει κάθε βοήθεια
Ένας φίλος μπορεί να έχει χώρο να ακούσει αλλά όχι να αναλάβει πρακτικό βάρος. Ένας συνάδελφος μπορεί να ξέρει τη διαδικασία αλλά όχι να συζητήσει κάτι πολύ προσωπικό. Επίλεξε με βάση την ανάγκη, την ασφάλεια και τη δυνατότητα του άλλου, όχι απλώς επειδή είναι ο πιο κοντινός σου άνθρωπος. Μπορείς να ρωτήσεις αν έχει χρόνο πριν ανοίξεις μια δύσκολη συζήτηση.
Το να ζητάς κάτι δεν σημαίνει να μεταθέτεις όλη την ευθύνη της ζωής σου σε κάποιον. Ούτε χρειάζεται να παριστάνεις ότι δεν χρειάζεσαι ποτέ άλλους. Μια σχέση μπορεί να έχει αμοιβαία όρια: όπως εσύ μπορείς να ζητήσεις, ο άλλος μπορεί να αρνηθεί. Αν δυσκολεύεσαι περισσότερο στη δική σου άρνηση των αιτημάτων των άλλων, υπάρχει ξεχωριστή διαδρομή στο «Δεν μπορώ να πω όχι στους άλλους».
↑ ΠεριεχόμεναΠώς μπορεί να ακουστεί ένα μικρό αίτημα
Δεν χρειάζεται μεγάλη απολογία. Για παράδειγμα: «Αυτή την εβδομάδα δυσκολεύομαι να προλάβω τη μεταφορά. Θα μπορούσες να με βοηθήσεις την Πέμπτη το απόγευμα; Αν δεν μπορείς, πες μου ελεύθερα». Η φράση λέει τι χρειάζεσαι, πότε και ότι επιτρέπεις αληθινή απάντηση. Μπορείς να τη φέρεις στα δικά σου λόγια και στη σχέση που έχετε.
Σε μια άλλη περίσταση το αίτημα μπορεί να είναι «Δεν χρειάζομαι λύση τώρα· θα ήθελα να με ακούσεις για λίγο. Έχεις χώρο σήμερα;». Το σημαντικό δεν είναι να χρησιμοποιήσεις μια τέλεια διατύπωση, αλλά να μη χρειαστεί να κρύψεις την ανάγκη μέσα σε υπαινιγμούς. Αν ακόμη φοβάσαι, διάλεξε κάτι μικρότερο και έναν άνθρωπο που θεωρείς ασφαλή.
↑ ΠεριεχόμεναΑν αυτός ο άνθρωπος δεν μπορεί
Μια άρνηση μπορεί να πονέσει, ειδικά αν είχες δυσκολευτεί πολύ να ρωτήσεις. Δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι η ανάγκη σου ήταν υπερβολική. Μπορεί ο συγκεκριμένος άνθρωπος να μην έχει χρόνο, γνώση ή δυνατότητα. Αν γίνεται, ρώτησε άλλον κατάλληλο άνθρωπο, σπάσε την ανάγκη σε μικρότερο μέρος ή αναζήτησε την υπηρεσία που αντιστοιχεί στο πρόβλημα.
Αν όμως η άρνηση επαναλαμβάνεται μέσα σε μια σχέση όπου εσύ στηρίζεις πάντα τον άλλον, αξίζει να δεις και αυτή την ανισορροπία. Δεν χρειάζεται να μείνεις εγκλωβισμένος ανάμεσα στο «δεν ξαναζητώ ποτέ» και στο «συνεχίζω να ζητώ από τον ίδιο άνθρωπο ό,τι δεν μπορεί να δώσει».
↑ ΠεριεχόμεναΌταν δεν αρκεί ένα καθημερινό αίτημα
Αν κινδυνεύεις τώρα, χρειάζεσαι άμεση βοήθεια από υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης ή από ασφαλές πρόσωπο που μπορεί να δράσει μαζί σου· μην περιμένεις απάντηση σε ένα συνηθισμένο μήνυμα. Για ιατρικό, νομικό, οικονομικό ή άλλο εξειδικευμένο πρόβλημα, απευθύνσου στον κατάλληλο επαγγελματία ή φορέα. Αν η δυσκολία να ζητήσεις βοήθεια σε απομονώνει σταθερά ή συνοδεύεται από έντονη ψυχική επιβάρυνση, ένας επαγγελματίας ψυχικής υγείας μπορεί να σε στηρίξει.
Το να διακρίνεις το είδος της ανάγκης είναι μέρος της φροντίδας σου. Καμία σελίδα αυτοπαρατήρησης δεν υποκαθιστά την ανταπόκριση που χρειάζεσαι από πραγματικούς ανθρώπους και υπηρεσίες.
↑ ΠεριεχόμεναΣυχνές ερωτήσεις
Πώς ζητώ βοήθεια χωρίς να γίνω βάρος;
Πες με σαφήνεια τι ζητάς και δώσε στον άλλον χώρο να σου πει αν μπορεί. Δεν ελέγχεις πλήρως το πώς θα νιώσει, αλλά μπορείς να σεβαστείς τον χρόνο και τα όριά του χωρίς να εξαφανίσεις τη δική σου ανάγκη.
Αν πει όχι, έκανα λάθος που ρώτησα;
Όχι απαραίτητα. Η απάντησή του αφορά και τις δικές του δυνατότητες. Μπορείς να αναζητήσεις άλλον τρόπο στήριξης, ανάλογα με το πόσο επείγουσα είναι η ανάγκη.